logo
Yazarlar
Gündem
Politika
Tekmen
Tekeli
Spor
Tarım
⤵
SağlıkDünya
HOŞGELDİNİZ! BUGÜN 11 ŞUBAT 2026, ÇARŞAMBA

Balkanlar’da Sarı Saltığın Sessiz Devrimi: Adalet, Ahlâk ve Bektaşî İrfanı

11.02.2026 00:00
İsmail Çetin
bilgi @ bozyazihaber.com
Balkanlar'da İslâm'ın nasıl kök saldığı sorusu, yalnızca tarihçilerin değil; bugün birlikte yaşama meselesi üzerine düşünen herkesin cevaplaması gereken bir sorudur. Çünkü bu coğrafyada İslâm, çoğu zaman kılıçla değil; ahlâk, adalet ve gönül diliyle karşılık bulmuştur. Bu sessiz ama kalıcı dönüşümün en önemli isimlerinden biri ise Bektaşî Babası Sarı Saltıktır.

Sarı Saltık, Balkanlar'a giden bir fatih değil; Ehl-i Beyt merkezli bir irşat anlayışının temsilcisidir. Onun yürüttüğü yol, zorlamaya değil örnek olmaya dayanır. İnancı dayatmamış, yerel halkı ötekileştirmemiş, mevcut kültürleri yok saymamıştır. Aksine, İslâm'ı insanî bir hakikat olarak sunmuş; adaletle, merhametle ve ahlâkla tanıtmıştır. Bu yüzden Balkanlar'da İslâm, bir "işgal dini" değil; adalet arayışına cevap veren bir yol olarak benimsenmiştir.

XIII. yüzyıl, Anadolu'nun siyasal olarak parçalı olduğu; buna karşılık tasavvufî hareketlerin toplumda birleştirici rol üstlendiği bir dönemdir. Hacı Bektaş-ı Velî Anadolu'da bu birleştirici irfanın merkeziyken, Sarı Saltık aynı anlayışı Rumeli ve Balkanlar'a taşımıştır. Bu durum, tesadüfî bir göç değil; bilinçli bir görev paylaşımıdır. Biri merkezde, diğeri uçta; fakat ikisi de aynı Ehl-i Beyt ahlâkını temsil etmiştir.

Sarı Saltık'ın irşat anlayışının merkezinde Hz. Muhammed, Hz. Ali ve Ehl-i Beyt çizgisi yer alır. Bu çizgi, şekilci bir din anlayışını değil; ahlâk, adalet ve insan onurunu esas alır. Hz. Ali'nin adaleti, Hz. Hüseyin'in zulme karşı duruşu, Hz. Fâtıma'nın vakar ve iffet ahlâkı, Sarı Saltık'ın temsil ettiği İslâm anlayışının temel referanslarıdır. Bu nedenle onun öğrettiği İslâm, korku üreten değil; güven inşa eden bir anlayıştır.

Balkanlar'da Sarı Saltık'a atfedilen çok sayıda makam ve türbenin bulunması, tarihsel bir karmaşa olarak görülmemelidir. Bu durum, tasavvufî bir hakikatin yansımasıdır. Çünkü Sarı Saltık bir bedenden ibaret değildir; bir yolun adıdır. Gittiği her yerde iz bırakmış, yaşadığı her beldeyi bir irfan merkezine dönüştürmüştür. Bu nedenle onun mezarı tek bir mekâna sığmamış; Balkanlar'ın vicdanına yayılmıştır.

Sarı Saltık'ın kurduğu ve etkilediği tekkeler, yalnızca ibadet edilen yerler değildir. Bu mekânlar aynı zamanda sosyal adalet merkezleri, ahlâk okulları ve toplumun vicdanını ayakta tutan yapılardır. Halk arasındaki anlaşmazlıklar çoğu zaman tekke erkânında çözülmüş; yoksul korunmuş, mazlum sahiplenilmiştir. Bu yönüyle Bektaşî tekkeleri, devletin alternatifi değil; toplumsal denge unsuru olmuştur.

Osmanlı Devleti Balkanlar'a yerleştiğinde, Sarı Saltık ve onun yolundan giden dervişlerin hazırladığı bir toplumsal zeminle karşılaşmıştır. Bu yüzden Osmanlı'nın Balkanlar'daki meşruiyeti yalnızca askerî güce değil; ahlâkî temsile dayanmıştır. Bektaşîlik, bu süreçte saraydan çok halkla iç içe olmuş; din, iktidarın aracı değil, iktidarın ahlâkî sınırı olarak konumlanmıştır.

Bugün Balkanlar'da hâlâ yaşayan Bektaşî toplulukları, bu tarihsel sürekliliğin canlı örneğidir. Farklı etnik kimliklere rağmen Ehl-i Beyt sevgisi, ortak bir vicdan zemini oluşturmuştur. Bu durum, modern kimlik siyasetlerinin parçalayıcı etkisine karşı güçlü bir tarihsel tecrübedir.

Sarı Saltık, bu yönüyle yalnızca geçmişin bir figürü değildir. O, bugünün dünyasında da anlamı olan bir örnektir. Mezhepçiliğin, zorbalığın ve kimlik çatışmalarının arttığı bir çağda Sarı Saltık'ın yolu bize şunu hatırlatır: İslâm, zorla değil; adaletle ve ahlâkla yaşatılır. Kalıcı olan fetihler, topraklarda değil; insanın yüreğinde gerçekleşir.

Belki de bu yüzden Sarı Saltık'ın tek bir kabri yoktur. Çünkü onun gerçek kabri, adaletin savunulduğu her vicdandadır. Hak yolunun yaşandığı her yerde Sarı Saltık yaşamaya devam etmektedir.





 
İsmail Çetin / diğer yazıları
•Balkanlar’da Sarı Saltığın Sessiz Devrimi: Adalet, Ahlâk ve Bektaşî İrfanı 11 00:00:00.02.2026
•İnsanlığın Kurtuluşu Milli Ekonomi Modeli’ndedir 04 00:00:00.02.2026
•Dijital Tekel Kıskacında Türkiye Ekonomisi; Emek, Kalite ve Marka Değil; Algoritma Kazanıyor 27 00:00:00.01.2026
•Türk devlet geleneğinde “Kut” kavramı 22 00:00:00.01.2026
•Enerji, Göç ve Güvenlik Üçgeninde Türkiye 09 00:00:00.01.2026
•Atatürk, etnik kimlik gözetmeden 86 milyonun namus ve onurunu kurtardı 05 00:00:00.01.2026
•İrfan, Akıl ve Cumhuriyet 30 00:00:00.12.2025
•Maneviyatı Yüksek Bir İklime Girdik 23 00:00:00.12.2025
•Yeniçeri ve Bektaşilik: Osmanlı’nın Omurgasının Haksızca Yıkılması 23 00:00:00.10.2025
•Türk Milleti Adına Samimi İttifak 18 00:00:00.10.2025
•Yörük-Türkmen Tahtacılarında Geleneksel Oyun: Mengi 27 00:00:00.09.2025
•Camilerde toplanan yardımlar ihtiyaç sahiplerine dağıtılmalı, din görevlileri Peygamberimiz gibi sahada da olmalıdır 05 00:00:00.09.2025
•Fenerbahçe İçin En Büyük Kazanım: Mourinho’nun Gidişi 29 00:00:00.08.2025
•Atatürk'ün kurduğu Cumhuriyet, etnik kimlik değil, vatandaşlık temelli bir millet anlayışına dayanır 19 00:00:00.07.2025
•Gönülle girilen tasavvufta akılla yürünemez 17 00:00:00.03.2025
•Dürüstlük en büyük kaynaktır 10 00:00:00.03.2025
•Tebrikler Bozyazı Belediyespor,Tebrikler Başkan 14 00:00:00.02.2025
•Maneviyatı yüksek iklime girdik, değerlendirmesini bilelim 05 00:00:00.02.2025
•Cumhuriyet vatanımızın teminatıdır 28 00:00:00.10.2024
•Atatürk, bugünü yaşanılır kılar, yarını teminat altına alır 22 00:00:00.10.2024
•Alevilik Yol, Bektaşilik Tariki Medeniyettir 16 00:00:00.10.2024
•Atamızın Laikliği dini doya doya yaşatır 02 00:00:00.10.2024
•Atatürk’ümüzü de, dinimizi de rahat bırakın 05 00:00:00.09.2024
•İmam Hüseyin Hak adına Kerbelâ’ya gitmiştir 17 00:00:00.07.2024
•Gadir-i Hum nedir? 25 00:00:00.06.2024
•Andımız İslam Ahlakıdır 23 00:00:00.04.2024
•Hoş Geldin Ey Şehr-i Ramazan 12 00:00:00.03.2024
•Maliyet enflasyonu var.Talep değil... 17 00:00:00.01.2024
•Asgari ücret zammı tarafları mutsuz ediyor 23 00:00:00.12.2023
•Dinci ve Kemalist aynı kapıya çıkar 14 00:00:00.12.2023
•Türk Devletleri Ehli Beyt nefesiyle kurulmuş, yörüngeden çıkınca yıkılmıştır 05 00:00:00.12.2023
•Fenerbahçe’nin masası yoktur, sahaları vardır 29 00:00:00.11.2023
•Ruhun şad olsun Atam 10 00:00:00.11.2023
•İsrail Maşadır 09 00:00:00.11.2023
•Mumsöndü ibadettir 24 00:00:00.10.2023
•Ekonomimiz felç edilerek koltuk değneğine mahkûm edilmiştir 04 00:00:00.10.2023
•Laiklik dinin, Cumhuriyet vatanımızın teminatıdır 25 00:00:00.09.2023
•Bilim adamlarını tüccarların eline bırakmayalım 12 00:00:00.09.2023
•Asgari ücret zammı ölü doğdu 23 00:00:00.06.2023
•Mumsöndü ibadettir 05 00:00:00.05.2023
•Özgürlük Allaha yaklaşmaktır 07 00:00:00.04.2023
•Allahın hazinesi boldu.Yeterki almasını bilelim 31 00:00:00.03.2023
•Şeriat gelmez, yaşanır 25 00:00:00.03.2023
•Peki raflardan yansıyana ne yapacağız! 15 00:00:00.12.2022
•Ruhun şad olsun Atam 10 00:00:00.11.2022
•Hayat da basit, İslam da… Zorlaştırmayın yeter! 31 00:00:00.08.2022
•İmam Hüseyin Hak adına Kerbelâ’ya gitmiştir 06 00:00:00.08.2022
•Bilim insanlarını tüccarların eline bırakmayalım 20 00:00:00.07.2022
•Gönüllere nakşeden yarınları konuşan liderdi 12 00:00:00.04.2022
•İslam’ın özü salâvatta gizlidir 05 00:00:00.04.2022
•Biz almasını bilirsek Allahın hazinesi boldur 01 00:00:00.04.2022
•Üçüncü dünya savaşını Atatürk önlüyor 05 00:00:00.03.2022
•İki yüzlü AB ve ABDnin acizliğini izledik 01 00:00:00.03.2022
•"Var bi hayalimiz" diyen gençlerin hayat enerjisine güvenelim 24 00:00:00.02.2022
•Ekonomide devasa kanyonlar oluştu 05 00:00:00.02.2022
•Üçüncü bir ittifak işi zora sokar 08 00:00:00.12.2021
•Osmanlıyı kim kurdu, neden yıkıldı 23 00:00:00.11.2021
•Milli Ekonomi Modeli Başkaldırıştır 15 00:00:00.11.2021
•Atatürkün laikliği dini doya doya yaşatır 17 00:00:00.09.2021
•Allah,Muharrem ayını hakkıyla idrak etmemizi nasip eylesin 09 00:00:00.08.2021
•Dürüstlük en büyük kaynaktır 17 00:00:00.07.2021
•Seçimin kilit partisi 30 00:00:00.06.2021
•İblisin işi Atatürklerle uğraşmaktır 07 00:00:00.06.2021
•İslamın özü salâvatta gizlidir 04 00:00:00.05.2021
•Çok abarttık, ciddiye alınacak bir tarafı yok! 27 00:00:00.04.2021
• Allahın hazinesi boldur 24 00:00:00.04.2021
•Fikri duruşu ile yarınları konuşan liderdi 09 00:00:00.04.2021
•Kimin ekmeğine yağ sürdüğümüze dikkat edelim 20 00:00:00.03.2021
•İnsanlığın kurtuluşu Haydarizm’de… 05 00:00:00.03.2021
•Birlik, saygı ve sevgiyle mümkündür 26 00:00:00.02.2021
•Atatürk’ü merkezimize koymamız şart 23 00:00:00.02.2021
•Yapıcı dil yetmez, terbiyeli olması gerek 19 00:00:00.02.2021
•Madalyon dik gelse de değişen bir şey olmaz 12 00:00:00.02.2021
•Neden yeni anayasa isteniyor 09 00:00:00.02.2021
•Çanakkale ruhunu iyi okumak gerek 04 00:00:00.01.2021
•Bir şeyleri değiştirecekse Z kuşağı değiştirecek 02 00:00:00.12.2020
•Ötekileştirmeden,ayrıştırmadan birleştirelim 12 00:00:00.09.2020
•Evlerinize bayrak asın 26 00:00:00.08.2020
•Alın terini tozla,toprakla silenlerin yüzü gülecek 04 00:00:00.06.2020
•Musahiplik nedir? 28 00:00:00.04.2020
•Allah'a yakın olduğunuzu bilmek mi istiyorsunuz? 25 00:00:00.04.2020
•Ulu çınarımız Haydar Baş hocamızı kaybettik 20 00:00:00.04.2020
•Virüsün Ekonomik Tedavisi Milli Ekonomi Modeli’ndedir 05 00:00:00.04.2020
•Parayı bas,halka dağıt,şahsi izolasyonu sağla… 31 00:00:00.03.2020
•#SendeEvdeKal 28 00:00:00.03.2020
•Sağlığımız için lezzetli,yerli muz tüketelim 06 00:00:00.03.2020
•Maneviyatı yüksek bir iklime girdik,değerlendirmesini bilelim 25 00:00:00.02.2020
•Atatürk Türk Milletine Allah’ın Lütfudur 01 00:00:00.02.2020
•Atatürk’ü doğru anlamak 09 00:00:00.11.2019
•Mevlid kandiliniz mübarek olsun 08 00:00:00.11.2019
•Kerbela,Hak ile bâtılın ayrıldığı yerdir 09 00:00:00.09.2019
•Paşabeleninde çay yudumlamak 18 00:00:00.07.2019
•Bütün Bozyazı'yı ve adayları kutlarım 06 00:00:00.04.2019
•Bozyazı’nın tanıtımı şart 05 00:00:00.01.2019
•Gerçek laiklik dinsiz yaşanamaz 05 00:00:00.12.2018
•Atatürk’ün Cumhuriyeti dinimizi teminat altına almıştır 01 00:00:00.12.2018
•Ekonominin Oksijeni “Milli Ekonomi Modeli”dir 28 00:00:00.11.2018
•Bozyazı'da çiftçi derneği neden yok! 24 00:00:00.11.2018
•Iklar (İkrar) Vermek - Yemin Vermek 22 00:00:00.11.2018
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Yorumlarınızı paylaşın

--
Mersin Valisi Net Konuştu: Mersin’in Huzuruna Göz Dikenlere Geçit Yok

Mersin Valisi Net Konuştu: Mersin’in Huzuruna Göz Dikenlere Geçit Yok
Ekonomi ve devlet

Ekonomi ve devlet
Balkanlar’da Sarı Saltığın Sessiz Devrimi: Adalet, Ahlâk ve Bektaşî İrfanı

Balkanlar’da Sarı Saltığın Sessiz Devrimi: Adalet, Ahlâk ve Bektaşî İrfanı
Cefakâr ve Vefakâr Kadınlar Bozyazı’yı Çiçek Gibi Yapıyor

Cefakâr ve Vefakâr Kadınlar Bozyazı’yı Çiçek Gibi Yapıyor
Bozyazı için Kuvvetli Fırtına Uyarısı! Aman Dikkat…

Bozyazı için Kuvvetli Fırtına Uyarısı! Aman Dikkat…
Bozyazı’nın En Büyük Mahallesi Tekeli, En Küçüğü Tekedüzü Oldu

Bozyazı’nın En Büyük Mahallesi Tekeli, En Küçüğü Tekedüzü Oldu
Bozyazı’nın Yeni Nüfusu Açıklandı

Bozyazı’nın Yeni Nüfusu Açıklandı
Kaymakam Topsakaloğlu’ndan Hizmet Edenleri Ödüllendiriyor

Kaymakam Topsakaloğlu’ndan Hizmet Edenleri Ödüllendiriyor
Diyetisyen Fatma Özdemir; Kış Aylarında En Çok Kilo Aldıran Hatalar

Diyetisyen Fatma Özdemir; Kış Aylarında En Çok Kilo Aldıran Hatalar
Bayrağımızı Dalgalandıran Aluca’ya Kaymakamdan Anlamlı Takdir

Bayrağımızı Dalgalandıran Aluca’ya Kaymakamdan Anlamlı Takdir
Ersoy Güğül; Gece yarısı kız öğrenciyi yolda bıraktılar!

Ersoy Güğül; Gece yarısı kız öğrenciyi yolda bıraktılar!
Heyelan Oldu, D‑400 Bağlantı Yolu Trafiğe Kapandı

Heyelan Oldu, D‑400 Bağlantı Yolu Trafiğe Kapandı
Gani Martin’den Ali Karip’e Sert Yanıt! Rakamlarla Konuştu

Gani Martin’den Ali Karip’e Sert Yanıt! Rakamlarla Konuştu
Uyuşturucu Operasyonu: 2 Tutuklama, 1 Firari

Uyuşturucu Operasyonu: 2 Tutuklama, 1 Firari
Bozyazı’da Bağımlılıkla Mücadelede Güç Birliği

Bozyazı’da Bağımlılıkla Mücadelede Güç Birliği
Sani Erol’dan Ders Niteliğinde Paylaşım

Sani Erol’dan Ders Niteliğinde Paylaşım
Ali Karip Sessizliğini Bozyazı’yı Sarsacak İddia İle Bozdu

Ali Karip Sessizliğini Bozyazı’yı Sarsacak İddia İle Bozdu
Serada şaşkınlık yaratan manzara

Serada şaşkınlık yaratan manzara
Bugünün Muz Fiyatları Açıklandı

Bugünün Muz Fiyatları Açıklandı
Mersin İl Finalinde Genç Hatipler Bozyazı’da Minbere Çıkıyor

Mersin İl Finalinde Genç Hatipler Bozyazı’da Minbere Çıkıyor


Prof. Dr. Haydar Baş
İsmail Çetin
Murat Çabas
logo

   E-posta: bilgi(@)bozyazihaber.com
Anasayfa Gündem Politika Tekmen Tekeli Spor Tarım İslam Toplum Sağlık Dünya Yazarlar Künye İletişim Arşiv Arama XML/RSS
Tüm hakları Bozyazı'nın ilk haber sitesi adına saklıdır: ©2019-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir.
Mobil uyumlu haber yazılımı: www.eticaret.com.tr